DOLORES IBARRURI


Manuel Vázquez Montalbánek 1975eko abenduan entzun zuen aurreneko aldiz Dolores Ibarruri Pasionaria ren ahotsa. Garai hartan, 2003an zendutako idazle katalan hark Triunfo  aldizkarian egiten zuen lan eta gonbidatu gisa joan zen Erromako omenaldi batera, Pasionaria ren laurogeigarren urteurrena ospatzera. Dolores Ibarruriren ahotsa entzunda -gogora ekarri zuen Vázquez Montalbánek-, berehala jakin nuen zein zen emakume haren indarraren giltzarrietako bat: esaten zuena esaten zuela ere, ahots hura berez egiaren mintzaera zen .

Adierazpen horretan laburtu eta zehazten da Pasionaria ren bizitza, eta argi eta garbi geratzen da nolakoa zuen berdintasun eta justizia sozialaren aldeko konpromisoa. Gallartan jaio zen 1895ean. Txiki-txikitandik ikusi zuen zer zen langileen esplotazioa. Maisutza ikasi nahi zuen, baina ezin. Neskame lan egin behar izan zuen. Haurtzarotik autodidakta izan zen. Irakurtzeko zaletasun handia izan zuen eta horri esker lortu ahal izan zuen sistemak ukatzen zion kultura. Horiek horrela, egoera politikoa eta soziala errotik aldatu beharra zegoela ondorioztatu zuen. Horretan gogotik saiatu zen Dolores Ibarruri.

Militante eta buruzagi komunista gisa egin zuen bideak jazarpena, kartzelaldia eta erbestaldia ditu ezaugarri nagusitzat. Ez zuten, hala ere, bear isiltzea lortu. Pasionaria  herriaren emakume indartsu eta borrokalaria zen, eta haren mezua oraindik bizirik dago hainbat gizon-emakumerengan, hain zuzen, berak bezala mundua hobetzea bazegoela eta badagoela pentsatzen dugunongan. Eusko Jaurlaritzaren Etxebizitza eta Gizarte Gaietako Sailak antolatutako sari honen bidez, Dolores Ibarruriren ibilbidea eta Dolores Ibarruri bear ekarri nahi izan ditugu gogora; halako omenaldi bat dugu, beraz. Besteak beste, Rafael Albertik, Antonio Machadok eta Miguel Hernándezek olerkiak egin dituzte haren omenez, Pasionaria  mito eta ikur bihurtuz, bake, adiskidetasun eta ondasunen banaketa bidezkoaren aldeko borrokan aurrera egiten laguntzen digun mito eta ikur ahaztezin.
DOLORES IBARRURI

Manuel Vázquez Montalbán escuchó por primera vez en un mitin a Dolores Ibarrurri, Pasionaria , en diciembre de 1975. El escritor catalán, fallecido en el año 2003, trabajaba entonces para la revista Triunfo  y acudía como invitado a un homenaje convocado en Roma para conmemorar el ochenta aniversario de   Pasionaria . La voz de la Ibarruri -relató entonces Vázquez Montalbán-  me dio una de las claves de su poder: dijera lo que dijera, aquella voz era en sí misma el lenguaje de la veracidad .  

Esta declaración resume y define la vida de Pasionaria , y pone de manifiesto su compromiso con la igualdad y la justicia social.  Nacida en Gallarta en 1895 conoció desde su infancia la explotación de la clase trabajadora. No pudo estudiar magisterio, tal y como era su deseo, y se vió obligada a trabajar en el servicio doméstico. Autodidacta desde niña, su amor por la lectura le permitió adquirir la cultura que el sistema le negaba, y así tomó conciencia de la realidad política y social, que ella aspiraba a transformar.

Su trayectoria como militante y dirigente comunista estuvo acompañada de años de   persecución, cárcel y exilio.   Sin embargo, nunca lograron callar su voz.   Pasionaria  era una mujer del pueblo, combativa y fuerte, cuyo mensaje continúa vivo en todas aquellas personas que al igual que ella soñamos con un mundo mejor. Este Premio, convocado por el Departamento de Vivienda y Asuntos Sociales del Gobierno vasco, constituye, por tanto, un homenaje a su memoria y a su trayectoria.  Poetas como Rafael Alberti, Antonio Machado y Miguel Hernández han glosado su figura, haciendo de Pasionaria  un mito y un símbolo, que nos anima e impulsa a trabajar en pro de la paz, el entendimiento y el reparto equitativo de la riqueza.
Javier Madrazo Lavín
Etxebizitza eta Gizarte Gaietako Sailburua
Consejero de Vivienda y Asuntos Sociales
ARGIBIDE ETA KONTSULTAK  /  INFORMACION Y CONSULTAS:   902 10 46 45    info@premiosdoloresibarruri.net
hasiera    -   inicio